Ha Giang: Thành công với mô hình cải tại giống bò

Dự án DPPR Hà Giang thực hiện thành công mô hình cải tạo giống bò theo phương pháp: lựa chọn những con đực giống đủ tiêu chuẩn để phối giống, đồng thời thiến thải loại những con không đủ tiêu chuẩn (còn gọi là bò cóc) bằng kìm chuyên dụng không gây chảy máu.

Chăn nuôi bò là nghề gắn bó lâu đời với người dân vùng cao Hà Giang. Tuy nhiên người dân chưa quan tâm chú trọng nhiều đến việc đầu tư nguồn lực để phát triển đàn bò, nhất là công tác chọn giống. Do vậy tình trạng giao phối cận huyết trong đàn bò vẫn khá phổ biến, dẫn đến tầm vóc, trọng lượng, sức sinh sản của đàn bò có nguy cơ giảm dần, tỷ lệ bò còi cọc cao. Khả năng chống chịu bệnh tật kém, chất lượng và tỷ lệ phối giống đạt thấp.Trước thực trạng đó, dự án Phân cấp giảm nghèo Hà Giang đã tổ chức thực hiện 6 mô hình cải tạo giống bò tại các huyện Mèo Vạc (1), Đồng Văn (2), Yên Minh (2) và Xín Mần (1). Mô hình được triển khai theo phương pháp: lựa chọn những con đực giống đủ tiêu chuẩn để phối giống, đồng thời thiến thải loại những con không đủ tiêu chuẩn bằng kìm chuyên dụng không gây chảy máu.

Thôn Chúng Trải, xã Cốc Pài, Xín Mần là nơi thực hiện một trong 6 mô hình đó. Tháng 12/2007, mô hình bắt đầu được triển khai thực hiện. Dự án đã tuyển chọn 2 con bò đực đủ tiêu chuẩn và 40 con cái của 42 hộ trong thôn tham gia mô hình. Sau đó dự án tổ chức tập huấn về kỹ thuật cải tạo giống bò cho 50 hộ trong thôn.

Tháng 11/2009, ban quản lý huyện Xín Mần đã tổ chức tổng kết đánh giá mô hình. Sau gần 2 năm thực hiện, kết quả mô hình đã thành công. Dự án đã thiến được 7 con bò cóc, phối giống thành công được 33/40 con, số bê được sinh ra là 25 con, còn 8 bò cái đang có chửa. Bê con sinh ra có trọng lượng trung bình 20 – 22kg và sau 3 tháng trọng lượng trung bình đạt 35 - 38 kg. Hình dáng của bê cân đối, thể hình đẹp, thể trạng tốt và giữ được các đặc tính tốt của bố mẹ, có sức đề kháng tốt với môi trường và dịch bệnh. Còn đối với bò cóc sau khi thiến trọng lượng tăng lên đáng kể. Trung bình mỗi con sau khi thiến 3 – 4 tháng tăng từ 35 – 40 kg.

Ông Chu Văn Vĩnh, điều phối viên nông lâm nghiệp huyện Xín Mần cho biết: “Trong số bê sinh ra không có con nào bị chết, trọng lượng cao hơn so với các con bê sinh không qua lựa chọn giống. Bò cóc sau khi thiến được người dân nuôi vố béo và bán với giá cao hơn so với phương thức nuôi truyền thống là 1 đến 1,2 triệu đồng”.

“Trước đây người dân sợ bò bị nhiễm trùng, bị chết nên không dám thiến bò. Dự án thiến bò không bị chảy máu, không ảnh hưởng đến sức khoẻ của bò nên người dân rất thích. Sau khi thiến nó không còn dứt mũi khi đang cày và không phá chuồng khi nhốt, người dân chúng tôi đỡ vất vả hơn”, ông Giàng Sấn Phử, một nông dân tham gia mô hình nói.

Ông Nguyễn Khắc Mâu – Phó ban quản lý huyện Xín Mần đánh giá: “ngoài sự thành công của mô hình này, người dân thôn Chúng Trải, xã Cốc Pài còn nắm được kỹ thuật cải tạo giống bò, kỹ thuật chăn nuôi, phòng trừ dịch bệnh. Đặc biệt mô hình còn có hiệu quả trong việc thông tin tuyên truyền đến cộng đồng dân cư địa phương về kỹ thuật thiến trâu bò không chảy máu, phương pháp lựa chọn giống, chăm sóc và nuôi dưỡng đàn bò”.

Với việc thực hiện thành công mô hình này, Dự án DPPR Hà Giang đã từng bước giúp người dân nâng cao nhận thức, góp phần vào việc chuyển dịch cơ cấu cây trồng vật nuôi phù hợp với từng vùng mang lại hiệu quả kinh tế, tạo công ăn việc làm, tăng thu nhập xoá đói giảm nghèo bền vững.

Thu Hằng – KMO DPPR Hà Giang