P.V: Xin đồng chí cho biết kết quả hơn 7 năm thực hiện dự án RIDP trên đại bàn tỉnh?
Ông Hà Văn Hoà: Dự án Đa dạng hoá thu nhập nông thôn (viết tắt là RIDP) là dự án thứ hai sử dụng nguồn vốn của Quỹ phát triển nông nghiệp Quốc tế (IFAD) trên địa bàn tỉnh. Dự án (DA) được thực thi ở 823 thôn, bản của 66 xã nghèo nhất thuộc 5 huyện của tỉnh từ năm 2002 đến năm 2009. Mục tiêu của DA là cải thiện tình hình kinh tế - xã hội những hộ gia đình nghèo, đặc biệt là đồng bào các dân tộc thiểu số và phụ nữ nghèo.
DA đã triển khai các hoạt động ở cơ sở với sự tham gia và phối hợp chặt chẽ giữa các cấp, các ngành. Tính đến nay, DA đã thành lập 1005 nhóm tiết kiệm vay vốn với 17.866 thành viên là các hộ nghèo, tỷ lệ nữ chiếm 76%, dân tộc thiểu số chiếm 76%. Từ nguồn vốn tiết kiệm 5, 15 tỷ đồng của các thành viên cộng với hơn 36 tỷ đồng của DA đã cho 15.336 thành viên vay quay vòng. DA đã tổ chức 2.689 lớp học tại hiện trường, thu hút 51.086 lượt nông dân tham gia (nữ chiếm 63,7%, người nghèo chiếm 95%); xây dựng 442 mô hình trình diễn, trong đó có 366 mô hình triển khai tại các xã và 76 mô hình tại hai trạm trình diễn Nà Hang và Chiêm Hoá; thực hiện 13 mô hình nghiên cứu ứng dụng làm cơ sở nhân ra sản xuất đại trà như trồng đậu tương đông, các giống lúa thơm đặc sản, bảo tồn nguồn gen của cây lâm nghiệp…
DA đã đào tạo được 937 cán bộ thú y thôn bản ở 66 xã; sau đào tạo, mỗi cán bộ thú y thôn, bản được cấp một bộ dụng cụ và được vay 500 ngàn đồng mua thuốc thú y. Nhằm cải tạo đàn trâu, bò, DA đã cung cấp 312 trâu và 183 bò đực giống tốt cho các hộ gia đình. Đến nay, đã có 4.999 bê và 3.163 nghé được sinh ra, nhiều hơn so với bê nghé ngoài vùng DA. DA đã quy hoạch, cấp 40.895 giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lâm nghiệp cho 26.153 hộ, với tổng diện tích 50.351,4ha.
DA cũng tổ chức đào tạo, dạy nghề cho các đối tượng là con em đồng bào các dân tộc và hộ nghèo, có 4.955 em đã được cấp học bổng, 3.964 em có việc làm ổn định sau đào tạo. DA đặc biệt chú trọng đến bình đẳng giới thông qua các lớp tập huấn, cung cấp vốn cho nhóm phụ nữ ở thôn bản để chị em lựa chọn và xây dựng 14.989 công trình nhỏ như giếng khơi, bể nước, chuồng lợn, sân phơi và công trình vệ sinh; mua sắm 19.928 công cụ giảm nhẹ sức lao động cho phụ nữ; hỗ trợ sách vở; quần áo cho 58.763 học sinh con các hộ nghèo, đặc biệt là các cháu gái.
DA đã nâng cao năng lực và phân cấp toàn diện cho các xã làm chủ đầu tư cấc công trình cơ sở hạ tầng. Đến cuối năm 2009 đã xây dựng được 1.525 công trình tại các thôn bản, trong đó có 813 km giao thông, 256 lớp học và nhà trẻ, 62 công trình cấp nước sinh hoạt tập chung, 32 trạm y tế, 104 km kênh mương và 112 đầu điểm công trình thuỷ lợi đầu mối.
P.V: Những lợi ích thiết thực mà Dự án RIDP mang lại?
Ông Hà Văn Hoà: Lợi ích to lớn nhất của DA là đã nâng cao năng lực cho cán bộ từ tỉnh đến thôn bản và nông dân nghèo ở địa bàn triển khai DA. Hiệu quả sản xuất đã được nâng lên rõ rệt nhờ các hoạt động đào tạo, tập huấn và chuyển giao KHKT về sản xuất nông, lâm nghiệp cho nông dân theo các phương pháp mới như tập huấn trực tiếp trên hiện trường, xây dựng mô hình trình diễn, đào tạo nông dân chủ chốt. Cơ cấu giống lúa lai tăng 29%; ngô lai tăng 19%, năng suất lúa tăng trên 8%; năng suất ngô tăng 15%. Sản lượng lương thực ở các xã thực thi DA tăng 4,5%, bình quân lương thực đạt 579 kg/người/năm, tăng 72 kg so với trước khi triển khai DA. Trước đây thu nhập của bà con các xã đặc biệt khó khăn chủ yếu từ trồng trọt (lúa, ngô) nay nguồn thu đã được đa dạng hoá, bao gồm từ chăn nuôi và một số ngành nghề dịch vụ và phi nông nghiệp. Bình quân thu nhập của hộ nghèo đã tăng từ 80.000 lên 199.500 đồng/tháng, tỷ lệ hộ nghèo ở các xã DA giảm 24%.
Đồng chí Đỗ Văn Chiến, Uỷ viên dự khuyết Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh uỷ, Chủ tịch UBND tỉnh, Trưởng Ban chỉ đạo Dự án RIDP khẳng định:
Dự án RIDP với sự tài trợ nguồn vốn của IFAD, được thực hiện trên địa bàn tỉnh từ năm 2002. Dự án RIDP là một điển hình mẫu mực việc thực hiện cơ chế dân chủ ở cơ sở thông qua nguyên tắc toàn dân tham gia vào tiến trình thực thi DA, kể từ bước người dân xác định nhu cầu, xây dựng kế hoạch đến triển khai thực hiện, giám sát và đánh giá. Dự án cũng đi đầu trong việc phân cấp toàn diện cho cơ sở, đặc biệt là giao cho xã làm chủ đầu tư. Dự án có nhiều đổi mới so với các chương trình, dự án trước đây.
Ban chỉ đạo Dự án tỉnh cùng Chủ tịch IFAD thăm công trình mương xây kiên cố từ nguồn vốn RIDP
Qua hơn 7 năm triển khai thực hiện, Dự án đã hoàn thành xuất sắc mục tiêu đặt ra, trở thành mô hình điểm với nhiều sáng kiến đổi mới, xây dựng và nâng cao năng lực triển khai Dự án cho cán bộ và nhân dân, góp phần tích cực vào chương trình phát triển kinh tế xã hội của tỉnh, đặc biệt là chương trình xoá đói giảm nghèo, xây dựng nông thôn mới, mang lại lợi ích thiết thực cho nông nghiệp, nông dân và nông thôn. Những kinh nghiệm quý báu và cách làm thành công của dự án đã và đang được tỉnh nhân rộng để áp dụng thực hiện ở các chương trình và dự án khác.
Lợi ích thiết thực và lâu dài của DA là đã xây dựng các mô hình mẫu trong việc áp dụng các sáng kiến và cách tiếp cận mới đề giải quyết vấn đề tam nông, trọng tâm là xoá đói giảm nghèo và đa dạng hoá thu nhập. Thí dụ như mô hình nhóm tiết kiệm vay vốn bao gồm các thành viên là các hộ nghèo nhưng đã tự nguyện gửi tiền tiết kiệm hàng tháng, ngân hàng rải ngân theo nhóm, thủ tục vay đơn giản để người nghèo dễ tiếp cận với nguồn vốn vay; thành viên của nhóm tự quyết định đôí tượng được vay và thời gian vay. Ngoài ra còn có mô hình về tổ chức ở cơ sở như Ban phát triển xã, Ban phat triển thôn, bản, Nhóm quản lý vốn cải thiện đời sống phụ nữ, nhóm vận hành và bảo dưỡng công trình, đội ngũ cán bộ thú y thôn, bản. DA đã trao cho người dân quyền tự quyết định trong phát triển kinh tế của gia đình họ trên cơ sở thế mạnh của địa phương.
P.V: Thưa ông, từ kết quả thành công của dự án, có thể rút ra những kinh nghiệm gì?
Ông Hà Văn Hoà: Điều quyết định thành công của DA chính là chọn đối tượng, lấy người dân làm trung tâm để tổ chức các hoạt động của DA. Phát huy dân chủ cơ sở thông qua phương pháp có sự tham gia của toàn dân, người dân được trực tiếp tham gia từ khâu xác định nhu cầu để xây dựng kế haọch, tổ chức thực hiện, giám sát và quản lý, sử dụng, vận hành. Việc mạnh dạn phân cấp toàn diện cho cơ sở cũng là bài học khuyến khích sự tham gia và tăng cường khả năng của người dân vào quá trình phát triển cộng đồng, nâng cao năng lực cán bộ ở cơ sở.
Dự án RIDP đã đạt được những thành công, mang lại hiệu quả tốt đối với người nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số và phụ nữ; đồng thời giúp nâng cao năng lực cho dội ngũ cán bộ thực hiện DA, đặc biệt là cán bộ ở cấp xã, thôn, bản. Những phương pháp đổi mới của DA cần được nhân rộng ra các xã khác và áp dụng vào các chương trình, dự án trong tỉnh. Việc đảm bảo tính bền vững của các hoạt động và đầu tư của DA cần được chú trọng. tiếp tục duy trì và áp dụng các mô hình thành công của DA như các nhóm tiết kiệm vay vốn, lớp học tại hiện trường, mô hình trình diễn, đào tạo thú y thôn bản…Sau khi DA kết thúc, vấn đề tiếp tục quản lý, vận hành, duy tu, bảo dưỡng các công tình và trang thiết bị do DA đầu tư cũng cần được đặc biệt quan tâm. Các cấp, các ngành chủ động và tích cực chuẩn bị những điều kiện cần thiết để xây dựng và khởi động dự án mới do IFAD tài trợ.
P.V: Xin cảm ơn ông.
Duy Hùng – Báo Tuyên Quang
Posts
0 comments:
Post a Comment